Een klassieke ijsbeklimming in Berner Oberland
Daar zit ik dan. Heerlijk in het zonnetje in het drukke centrum van Grindelwald met uitzicht op de Eiger noordwand. Ik zit te wachten op Mike. Mike ken ik van een aantal jaar terug van de NKBV C3 specialisatie cursus rots en ijs in Oostenrijk. Tijdens de cursus was er meteen een klik tussen ons. De cursus was 2 weken en op de rustdag van de C3 cursus beklommen wij de Hintere Schwärze noordwand. Een tocht van 17 uur. Als 2 makke lammetjes kwamen we destijds weer Vent binnengelopen. Al snel maakten wij plannen voor volgende beklimmingen…
De ontmoeting
In de parkeergarage in het centrum van Grindelwald treffen wij elkaar. Beiden weer vol avontuurlijke spanning voor de komende week. Wij begroeten elkaar en beginnen op ons gemak de spullen te pakken. Wij lopen alles door en de laatste inkopen worden gedaan. Van te voren hadden wij de week al doorgenomen en als eerste doel hadden we de Mönch Nollen uitgekozen. Zeker een tocht op niveau waar wij alle 2 ons ‘moment’ zouden gaan krijgen maar ook weer een tocht waarvan wij denken dat ie ook niet te moeilijk gaat zijn voor ons. Kort samengevat; een prima eerste tocht voor ons! Wanneer wij gereed zijn pakken wij het treintje naar Kleine Scheidegg om vanaf daar onze tocht te beginnen naar de prachtige Guggihut.
Naar de Guggi Hut
Uitgestapt bij Kleine Scheidegg zoeken we het pad op. Eerst even de kaart erbij. Het is goed mistig en de bergen kunnen we niet zien. Dan maar naar de vertrouwde Zwitserse wegwijzers. Wij lopen in de richting naar Fallboden daar is ook een meertje. Het begint steeds mistiger te worden en we vermaken ons met droge humor onderweg. Na het meertje gaat het pad in zuidelijke richting. Langzaam aan verandert het terrein en na controle op de kaart zien wij dat wij op het pad naar de Guggihut zitten.
Het terrein verandert van mooie groene alpenweides met mooie bloemen naar losse stenen die glibberig zijn. Het pad is duidelijk. Veel steenmannen en wit-blauw-wit markeringen. Het is begonnen. Het slechte zicht geeft mij altijd een bijzonder gevoel. Maar waarom? Het zal te maken hebben met een vorm van oncontroleerbaarheid en onzekerheid. Dat maakt het ook meteen weer interessant. Niets is controleerbaar en zekerheden bestaan niet. Zeker niet in de bergen waar je je op dat moment gewoon moet overgeven aan de situatie. Niet roekeloos bedoeld. Je hebt natuurlijk altijd keuzes die je kunt maken. Het slechte zicht geeft natuurlijk ook een bepaalde mysterieuze indruk.
We gaan verder en de eerste hindernis is een grote sneeuwbrug over een riviertje. Ik probeer er omheen te gaan maar zie al snel dat dat hem niet gaat worden. Ik bekijk de sneeuwbrug van onder en wil er niet te lang op blijven is mijn gedachte. We gaan er snel overheen en komen dan snel weer in de rotsen terecht. Steenmannen en de wit-blauw-wit markeringen volgend beseffen wij ons dat we weer echt in de bergen zijn. De tocht naar de Guggihut zelf is al een serieuze onderneming met klauterpassages, en serieus terrein. Het slechte zicht en de platte natte rotsen maken het hele gebeuren compleet. Wij zijn al wat later op de dag en gaan in een vlot tempo naar de hut. Daar in de mist komt dan een hele mooie hut tevoorschijn. Blij geven wij elkaar een klop op de schouder.
Verblijf in de hut
Ik doe de deur open en hoor stemmen. Bij het zitgedeelte zijn 2 andere klimmers. Wij komen al snel in gesprek met elkaar en zei geven ons wat info over de hut. Zei gaan ook de Nollen beklimmen. Wij verkennen de hut, herpakken onze rugzakken en nemen de laatste details door. Ook bereiden wij het avondmaal voor.
De hut zelf is top uitgerust. Het is geen bemande hut. Je moet telefonisch of per mail reserveren. Soms is er wel iemand aanwezig maar niet altijd. De hut heeft een keuken, hout met houtkachel om op te koken en uitrusting te laten drogen. Daarnaast zijn er tafels en stoelen. Pannen, bekers, borden en bestek. Ook kun je jezelf ruim voorzien van alcoholische dranken tegen betaling. Deze laten wij aan ons voorbij gaan want wij moeten fit en helder voor de dag verschijnen in de nacht. De slaapplaatsen zien er ook prima uit. Echt een hele andere soort hut. Maar wel 1 van de mooiste waar ik tot nu toe geweest ben in de Alpen. Achter de hut is een waterreservoir. Alles bij de hand.
De verkenning
Na even in de hut gezeten te hebben, is er nog tijd over voor een verkenningstochtje voor het eerste gedeelte van de tocht. Altijd goed om te doen. En voor mij persoonlijk eigenlijk iets dat ik altijd uitvoer in de bergen wanneer er tijd voor is en wanneer ik geen of weinig gebiedskennis heb. De gedroogde schoenen gaan weer aan. De mist begint iets weg te trekken maar ver zien kunnen wij nog niet. Wij volgen de steenmannen en komen al snel op een pad terecht. Eerst nog over wat sneeuwresten en wat gladde platte rotsen en daarna komen we op een mooi pad met losse stenen. De platte gladde rotsen vind ik best een aandachtspunt voor de nacht en communiceer dit met Mike.
Wij gaan verder en krijgen steeds meer te zien. Wij zeggen tegen elkaar; ‘oke bij die steen keren wij echt om’ maar door onze nieuwsgierigheid willen we ook weer om dat andere hoekje kijken. Nu keren wij echt om. Wij grappen tegen elkaar; we kunnen ook gewoon nu de tocht gaan doen dan hebben wij morgen rustdag. Met een voldaan en vertrouwd gevoel over de verkenning keren wij terug richting de hut. Nog even de gladde platte rotsen over. Mike gaat er zo overheen. Ik heb er toch iets meer moeite mee en doe het heel voorzichtig.
Naar bed
Na de verkenning maken wij ons gereed voor de nacht en zetten de wekkers om 02:30. We weten allebei wat we morgen gaan doen. Maar ook weer niet. Dat klinkt heel gek. Maar we weten dat het een groot avontuur gaat worden en een avontuur zit altijd vol verassingen. Uiteindelijk pakken we nog een aantal uren effectieve slaap. Ik droom diep. En wanneer mijn wekker gaat ben ik klaar wakker en voel mij fit. We eten ontbijtzakken, drinken warme energie drank. De 2 anderen zijn er ook en beiden maken wij ons gereed voor het vertrek.
In het holst van de nacht en Steenmannen volgend
Wij sluiten de hut af en de 2 andere klimmers zijn net vertrokken. Beiden hebben wij onze hoofdlamp op en geven elkaar een vriendelijke klop op de schouder; daar gaat ie dan. Ik ga voorop. De verkenning heeft zijn vruchten afgeworpen en het eerste gedeelte komt heel bekend voor. Het is steeds de steenmannen volgen en de makkelijkste route door de rots zoeken. Wanneer je een moeilijke klimactie moet uitvoeren zit je niet op de juiste route. Al moet ik wel zeggen dat ik meerdere mogelijkheden heb gezien om goed door dit terrein te gaan. Ondanks dat het geen moeilijke klimpassages heeft dit gedeelte is een slipper of struikelen gewoonweg verboden.
Het terrein is steil, veel losse stenen en afgronden aan de zijkant. Je moet je heel zeker door het terrein bewegen. Bij ons gaat het allemaal prima en langzaam komen de eerste ochtendstralen neer op het landschap. De machtige Eiger is links van ons. Veelal nemen wij een kijkje achter ons. Wat een prachtig schouwspel!
Ons eerste punt waar wij naartoe gaan op de route is het Mönch-plateau.
Spektakel op het Mönch-plateau
Daar komen wij dan aan op het Mönch-plateau. Meteen komt de hele noordwand en de Nollen tevoorschijn. Het eerste wat in mij opkomt is fascinerend en angstaanjagend. Wij stoppen meteen met bewegen en moeten dit even goed verwerken. Haha! Honderden plaatjes van te voren gezien maar het maakt pas echt indruk als je er zelf voor staat. Wij worden er even stil van maar krijgen er ook nog veel meer zin in om dit te gaan doen!
Bij het Mönch-plateau zien wij ook oude sporen die afdalen richting de Lauper-route door de noordwand. Op het plateau zijn ook mogelijkheden om te bivakkeren.
Naar de ”Nollen”
Op het plateau gaan wij verder. Wij komen aan bij een sneeuwveld. Stijgijzers doen wij nog niet aan. Gaan verder en komen bij de rotsen. Geen moeilijke passages, licht handen en voeten werk. Uiteindelijk komen wij aan bij het sneeuwveld voor de Nollen. Pas hier doen wij onze stijgijzers aan en maken wij ons gereed voor het steile terrein. Stijgijzers, 2 technische ijsbijlen en genoeg ijsschroeven en schlinges gaan wij omhoog naar de Nollen. De 2 andere klimmers zitten voor ons en zitten dicht onder de Nollen. Ik ga voorop, de condities zijn heel goed. Goede ‘Trittschnee’ waar je hele mooie treden in kunt zetten met je stijgijzers. De condities zijn echt top!
Door de ”Nollen”
De andere 2 klimmers hebben een standplaats gemaakt en zekeren elkaar. Wij bekijken ook wat wij gaan doen en Mike vraagt mijn gedachten. Ik bekijk het terrein en zie links een mooie kans. Met 2 ijsbijlen ga ik voorwaarts door prachtige ‘Trittschnee’ er ligt een oud spoor maar ik maak eigen treden. Het gaat top! Wat een prachtige omgeving en meerdere malen kijk ik in de noordwand naar links. De trittschnee houd lang aan. Het terrein begint steiler te worden zo’n 60 graden. Ik merk dat de sneeuw minder word en ik voel dat we de tactiek moeten veranderen. Het ijs word zichtbaar. Ik roep naar Mike, die achter mij zit, Mike; vanaf hier gaan we aan touw.
Mike zegt ja is goed en maakt een standplaats voor hemzelf. Ik schroef een ijsschroef in het ijs. Eerst poets ik de firnlaag weg. Ik beveilig mijzelf aan de ijsschroef. Ik zet een 2de schroef en verbind deze met een bandschlinge. Ietwat onhandig haal ik het touw uit mijn rugzak. Dat is ook mijn grote leerpunt voor deze tocht. Het touw had ik paraat moeten hebben maar nu moet ik een onhandige handeling gaan uitvoeren in steil en ijzig terrein. Maar het gaat eigenlijk prima en ik haal het touw onder het topvak vandaan, fixeer het touw en laat het uiteinde naar Mike zakken zodat hij zichzelf kan inbinden.
Mike zet ik op halve mastworp. Boven mijn standplaats plaats ik een volgende ijsschroef alvast met een tussenzekering. Zodat Mike deze niet meer hoeft te zetten. Mike komt eraan en gaat zeer sterk omhoog. Hij gaat iets meer naar rechts en vind daar weer prima sneeuw om door te gaan. Hij zet nog een aantal schroeven.
De voorklimmer van het andere touwteam komt ergens rechts van mij tevoorschijn en wij lachen naar elkaar.
Wanneer Mike een stand heeft gemaakt, ga ik omhoog en neem de ijsschroeven en setjes weer mee. Wanneer ik bij Mike aankom vlakt het terrein weer af en ga ik eigenlijk meteen door. Ik ga de hele touwlengte door. We hebben weer prima sneeuw om op te lopen. Wanneer ik de touwlengte heb uitgelopen schreeuw ik naar Mike dat hij kan volgen.
Boven de ”Nollen”
De Nollen passage zit erop. De sleutelpassage als we de routeboekjes moeten geloven. Iets waar we later deze tocht op terugkomen wat betreft de sleutelpassage. Hier drinken we warme thee uit de thermos fles en werken suikers en vetten naar binnen. Aan de noordzijde is het fris en zeker met het windje willen we weer gaan bewegen. Wij aanschouwen aandachtig de omgeving en zien de 2 andere klimmers de Bergschrund passeren en zichzelf klaarmaken voor het laatste steile stuk. Wij pakken ook alles weer bij elkaar en gaan weer verder. Het laatste steile gedeelte staat ons te wachten.
Het laatste steile stuk
Wij passeren ook de Bergschrund. In de sporen van de 2 andere klimmers gaat Mike voorop. Wij gaan zonder touw. Topcondities hebben wij vandaag. Ik heb het touw in de rugzak. Je merkt meteen dat de rugzak een stukkie zwaarder is.
Ik heb even mijn momentje merk ik. Het word zwaarder fysiek en mentaal. Maar doorbijten en focus bij datgene waar je mee bezig bent. Afleiding zoeken door je te concentreren op het plaatsen van je stijgijzers en je pickels.
Ik zit achter Mike en ga rustig maar beheerst omhoog. Lekker dat er al een spoor ligt. Met mijn stijgijzers en Pickels heb ik prima houvast in de wand. We zeggen niet veel tegen elkaar. Met droge humor trekken we elkaar er doorheen. De kuiten branden lekker en we voelen dat we leven. Het is echt een prachtige dag.
Op de topgraat (Zuid-west graat)
Rustig maar beheerst komen we hoger. Bovenin vlakt het terrein langzaam af. En ik kan niet wachten om daar even een andere houding aan te nemen. Maar nog even doorbijten en dan zijn we er. De andere 2 klimmers liggen al aardig ver voorop en raken we uiteindelijk uit het oog. Uiteindelijk komen wij ook boven op de zuid-west graat en zoeken een geschikte plaats voor een uitgebreide pauze. Hierboven aangekomen is het uitzicht fantastisch! We zien overal bergen!
Na een uitgebreide pauze maken wij ons weer gereed om naar de top te gaan. Het is niet ver meer naar de top. We komen door verschillende soorten sneeuw. De top komt in zicht en het is niet ver meer.
De top van de Mönch
Nog een kleine zijwaartse klimpassage aan de noordzijde en we staan op de top! De 2 andere klimmers staan er ook. De top is niet groot en het is oppassen voor de wechten. Wij omhelzen elkaar en zijn zeer tevreden over onze tocht.
Na een aantal minuten op de top te zijn geweest bereiden wij ons voor, voor de afdaling over de normaalroute. In mijn hoofd ben ik aan het plannen. Met touw of zonder touw? Er ligt geen spoor op de sneeuwgraat. Er komen verschillende groepen omhoog. Waarvan de eerste een berggids met klant die met zijn pickel het spoor maakt. De 2 andere klimmers dalen af.
In goed overleg beslissen wij om zonder touw af te dalen. Wij zien het touw in deze situatie meer als nadeel dan als voordeel. Daarbij zijn wij ook sneller en als het verkeerd gaat trekt de een de ander niet mee. Je zou er ook voor kunnen kiezen om een springtouw te hanteren; als de ene valt springt de andere de tegenovergestelde richting van de graat. Mogelijkheden genoeg dus. Maar wij gaan zonder touw.
De gids met klant komt aan op de top. Hij feliciteert zijn klant en feliciteert ons. Hij vraagt wat we gedaan hebben en wij antwoorden zeer verheugd; De Nollen!
Aaaah sehr gut zegt de gids in de lokale taal van Grindelwald. Super verhaltnisse zegt de gids. Waarop ik antwoord; ja sehr gute verhaltnisse.
Afdaling
Ik daal als eerste af van de top. Heel voorzichtig en beheerst zet ik mijn stijgijzer neer. Pickels in de hand. Links en rechts. Langzaam maar gecontroleerd loop ik rustig door. Mike komt achter mij aan. Er komen veel groepen omhoog en daar ben ik minder blij mee. Maar aan de blik van enkele gidsen te zien zijn ze ook niet zo blij met 2 hollanders hier op de graat met 2 ijsbijlen in de hand. Dit was voor ons de sleutelpassage van deze tocht.
De ijsbijlen vragen de aandacht en velen vragen wat we gedaan hebben. Vriendelijk antwoorden we de Nollen route. En gaan weer verder. Soms word het zo druk op de graat dat we in de flanken moeten wachten. Maar de condities zijn prima en de sneeuw houd goed. Verder op de graat word het terrein wat eenvoudiger met een aantal 2de graads afklimpassages. Maar met stijgijzers natuurlijk wat altijd uiterste concentratie vraagt. Dit gaat allemaal goed en wij komen steeds verder.
We zitten al vrij laag op de normaalroute en houden een pauze. Mike had het touw genomen en vraagt of ik deze wil dragen nu. Tuurlijk zeg ik. En neem het touw over. Het is warm en we hebben een grote inspanning geleverd. Dan moet je elkaar helpen.
De 2 andere klimmers die ook de Nollen deden komen nu voorbij. Zei waren verkeerd afgedaald en zijn nu weer op de juiste route. We maken een praatje en gaan dan langzaam weer verder.
Door blokken terrein en sneeuw dalen wij verder af. We staan vlakbij de gletsjer alleen moeten nog 15 meter omlaag. Er is een ingerichte abseil locatie. De 2 andere klimmers bieden ons hun touwen aan voor het abseilen. Daar maken wij graag gebruik van en komen zo weer op vlakke bodem.
We lopen naar de Mönchsjochhütte om daar wat verfrissends te drinken en ons mentaal voor te bereiden voor de tocht door de zachte sneeuw naar het Jungfraujoch.
Mike bedankt voor de supertocht! Op naar de volgende!
