Verslag van de Oost-Anatolië ski-expeditie
In maart ging ik op pad naar het ruige en ongerepte Oost-Anatolië in Turkije, waar drie indrukwekkende bergen op het programma stonden: Mount Artos, Süphan en de beroemde Ararat. Samen met TAF Travel, een organisatie die het hele jaar door bergsportactiviteiten aanbiedt, beleefde ik een bijzonder avontuur. In dit verslag neem ik je mee in de 3 tochten die gemaakt werden.
Expeditie Oost-Anatolië – Toerski-avontuur op Mount Artos
Wij begonnen onze tocht met een internationale groep toerskiërs. Vanuit het stadje Van reden wij naar de voet van Mount Artos, begeleid door een lokale gids. De verwachtingen waren dat hij de leiding zou nemen, maar al snel bleek dat we vooral op onze eigen ervaring moesten vertrouwen. Na een rommelige piepercheck vertrokken we.
De omstandigheden waren uitdagend. We trokken via couloirs met harde sneeuw omhoog. Ik sloot mij aan bij een paar Duitse en Zwitserse toerskiërs die een strak tempo aanhielden. Naarmate we hoger kwamen, trok de wind aan en verslechterde het zicht aanzienlijk. De groep viel uiteen en communicatie werd lastig. Er is hier geen lawinebericht beschikbaar, dus moesten we terugvallen op kennis en ervaring.
Toen ik merkte dat ik de anderen uit het oog verloor, besloot ik af te dalen op mijn vellen. Net onder mij zag ik een andere groep.Terwijl ik hun spoor volgde, hoorde ik plots het bekende ‘Wumm-geruis‘ – een alarmerend teken wat betreft de lawinesituatie. Ik versnelde en voegde mij bij de groep, bestaande uit twee Fransen en twee Duitsers.
De gids was nergens te bekennen, en met drie verschillende groepen verspreid over de berg besloten we het heft in eigen handen te nemen. Wij overlegden kort en kozen een route via een steil rotsachtig stuk, met de ski’s op de rug. Eenmaal op de topgraat, die vrijwel sneeuwvrij was, liepen we nog zo’n 45 minuten naar de top.
De beloning? Een schitterende afdaling door verse, droge Poedersneeuw – het soort sneeuw waar elke toerskiër van droomt.
Skitour naar Mount Süphan – Boven de wolken, op eigen kracht
Na Mount Artos stond de tweede tocht op het programma: een skitour naar Mount Süphan – een majestueuze berg die boven de 4.000 meter uitsteekt. Na de chaotische ervaring van de eerste dag besloot ik het dit keer anders aan te pakken. Geen gedoe met groepsdynamiek of verdwijnende gidsen; ik koos bewust voor mijn eigen tempo.
Terwijl de groep vooruitging, begon ik rustig aan mijn klim, alleen, in dichte mist. Langzaam maar gestaag werkte ik mij omhoog. Tot ik uiteindelijk boven de wolken uitkwam – een magisch moment. Het topplateau van Mount Süphan lag voor mij, badend in zonlicht.
Ook hier verspreidde iedereen zich over de berg. De ervaren Duitsers kozen een steil couloir, twee Fransen zigzagden tussen de rotsen door, en anderen klauterden direct omhoog. Ik hield vast aan mijn eigen ritme en nam ook de rotsachtige route omhoog. De gids? Die was wederom in geen velden of wegen te bekennen.
Eenmaal op het plateau kwam een andere skiër mij tegemoet. “Nog 30 minuten naar de top,” zei hij. Vastberaden ging ik door en bereikte uiteindelijk de top. Wat een uitzicht: een eindeloos wolkendek onder mij en de stilte van de bergen om mij heen. Boven de 4.000 meter voelde ik mij klein.
De afdaling begon. Onderweg kwam ik Nicole uit Canada tegen, en samen daalden we via de rotsen af, om verder omlaag te skiën. Tot onze verbazing troffen we onderweg de ‘gids’ aan… liggend in de zon.
Weer in dichte mist pakten we het laatste stuk aan. Ik nam de leiding en samen vonden wij onze weg terug naar de auto. De tweede skitour was een feit – een tocht vol zelfstandigheid, doorzettingsvermogen en indrukwekkende vergezichten.
Mount Ararat – Hoog, ruig en onvoorspelbaar
De derde en laatste tocht van deze reis bracht ons naar de indrukwekkende Mount Ararat. Deze beklimming besloeg twee dagen en vormde een waardige afsluiter van een intense toerskireis door Oost-Anatolië.
Vanuit ons hotel in Doğubeyazıt vertrokken we met een nieuwe gids richting de voet van de berg. Dit keer hadden we ook een kok mee, en al onze uitrusting werd door muilezels naar het basiskamp gebracht. Wijzelf liepen, met adembenemend uitzicht op Iran en de besneeuwde flanken van de Ararat, naar het kamp op ongeveer 3.300 meter hoogte.
Eenmaal aangekomen zetten wij de tenten op. In de grote eettent werden we getrakteerd op een heerlijke Koerdische maaltijd – precies wat je nodig hebt voor een koude nacht in de bergen. Daarna doken wij vroeg onze tenten in.
Om 02:00 uur ging de wekker. De binnenkant van de tent was bedekt met ijzel en sneeuw – een frisse manier van wakker worden. Na een stevig Koerdisch ontbijt met olijven, tomaten, schapenkaas en warme thee, vertrokken wij richting de Ararat.
De wind was fors en we trokken door een groot couloir met hard sneeuwdek. Ik bleef alert op de lawinesituatie – een onderwerp dat hier opvallend luchtig wordt opgevat. “Op deze bergen komen geen lawines voor,” werd er gezegd door een ‘gids’. Een Franse deelnemer zei droogjes in het engels met Frans accent: “Zero risk.” Toch vertrouw ik liever op mijn eigen kennis dan op optimistische clichés. Het sneeuwdek was inderdaad zeer hard, wat de kans op het triggeren van een zwakke laag verkleint. Maar nooit te luchtig over nadenken…
Terwijl het licht werd, genoten wij van een spectaculaire zonsopkomst. De hoogte begon ik te voelen, maar ik hield mijn eigen tempo aan. De wind joeg over de helling, en af en toe moesten we stilstaan om een windstoot voorbij te laten razen. Boven bij de top zag ik windkolken van sneeuw, en besefte dat het bereiken van de top vandaag een lastig verhaal zou worden…
Richting de top werd het ruiger. Op een stuk deed ik mijn ski’s af en klauterde door de rotsen omhoog, waarna ik ze weer aantrok. Sommige teamleden waren al verder vooruit. Rond de 4.600 meter kwam ik ze echter weer tegen – op de terugweg. De wind op de top was te hard. Te gevaarlijk om verder te gaan.
Een lastige beslissing, maar een verstandige. In de bergen moet je flexibel zijn. Anticiperen, accepteren en aanpassen.
We daalden af door zware, harde sneeuw. Moeizaam, maar veilig. Eenmaal terug in het basiskamp werden de spullen weer ingepakt, de muilezels weer beladen. In stilte verlieten we de berg, met de Ararat in onze rug.
Ooit wil ik hier terug komen
